Ligi europejskie

Premier Liga to powołana w 2001 roku zawodowa liga piłkarska w Rosji. Liga jest kontynuatorka wcześniej istniejącej Top Dywizji zwanej również Wyższą Ligą. Premier Liga jest obecnie uważana za jedną z najsilniejszych w tej części Europy, jeśli chodzi o budżety klubów to może równać się z takimi rozgrywkami jak francuska Ligue 1 czy holenderska Eredivisie. Czołowe kluby rosyjskie swoimi budżetami dorównują nawet do najbogatszych w Europie. Wyróżniające się drużyny to przede wszystkim moskiewskie Dynamo, Spartak, Lokomotiv i CSKA, petersburski Zenit oraz Rubin Kazań. Wszystkie dysponują środkami od 50 do nawet 60 mln dolarów, wydają ogromne pieniądze na transfery, modernizują stadiony. Najmniejsze budżety w lidze wynoszą około 10mln dolarów, są to pieniądze niewystarczające nawet do utrzymania się.

Premier Liga rozgrywa swoje mecze systemem wiosna-jesień, dzięki czemu pełny sezon trwa jeden rok kalendarzowy. Spowodowane jest to głównie warunkami atmosferycznymi w Rosji, jednak ogromnym minusem jest niedostosowanie do standardów europejskich i przez to trudności klubów rosyjskich z przygotowaniem się do rozgrywek w pucharach. Od wielu lat pojawiają się głosy aby zmienić system na standardowy a pogodę obejść budując w pełni zadaszone stadiony. Dodatkowym argumentem za zmianą są również protesty samych piłkarzy, którzy coraz częściej strajkują nie chcąc grać w środku lata przy temperaturach przekraczających 30 stopni.

Rosyjska liga generuje olbrzymie przychody, właścicielami klubów są najbogatsi Rosjanie, ogromne państwowe przedsiębiorstwa (Łukoil-Spartak, Gazprom-Zenit czy koleje rosyjskie-Lokomotiv) lub też poszczególne regiony. Warto wiedzieć, że duży wpływ na kluby mają politycy, to oni decydują o sponsorowaniu, norma jest inwestowanie kilkudziesięciu milionów publicznych pieniędzy w zespół. Także prawa telewizyjne dysponowane są przez polityków, mecze pokazywane są w otwartym kanale ponieważ tak zadecydował prezydent Rosji. Co prawda kluby tracą w ten sposób duże pieniądze jednak rekompensuje to większa widownia przed telewizorami.

J-League to zawodowa liga piłkarska powstała w 1993 roku w Japonii. Inicjatorem powołania ligi był brazylijski trener reprezentacji Japonii Zico, który twierdził, że pomoże ona w przygotowaniach do występu drużyny w mistrzostwach świata. Według niego, dzięki zawodowej lidze, poziom piłki miał się w tym kraju znacznie podnieść. Okazało się, że miał rację a futbol zdobył w Japonii znaczną popularność.

J-League składa się z dwóch poziomów rozgrywkowych, pierwszy liczy osiemnaście klubów, w drugim grają wszyscy chętni. Wymogiem jest tylko posiadanie odpowiednich możliwości finansowych i rozwinięta infrastruktura. Wysokie wymagania powodują, ze poziom rozgrywek jest coraz wyższy, kluby zatrudniają zagraniczne gwiazdy oraz najlepszych trenerów. Mnogość kibiców na stadionach przyciąga sponsorów, których nie brakuje wśród największych japońskich koncernów. Niektóre kluby są traktowane jako drużyny zakładowe, właścicielami są poszczególne firmy. Ma to swoje przełożenie na wyniki reprezentacji, Japonia posiada jedną z najsilniejszych drużyn w Azji oraz z powodzeniem walczy na mistrzostwach świata wychodząc zazwyczaj z grup.

J-League to nie tylko same rozgrywki ligowe ale również cały zorganizowany system wokół nich. Piłka japońska charakteryzuje się mnogością pucharów, które są traktowane bardzo prestiżowo. Przykładem może być Puchar Cesarza nazywany od głównego sponsora Xerox Cup. Z kolei puchar ligi to Yamazaki Nabisco.

W lidze japońskiej występowało lub ciągle występuje wielu znakomitych zawodników. Przykładem mogą być Brazylijczycy Emerson, Washington, Juninho czy Argentyńczyk Ramon Diaz. Swoich sił próbował w J-League także Polak, Tomasz Frankowski.

Najbardziej utytułowanym klubem japońskim jest Kashima Antlers, zespół pochodzący ze stosunkowo niewielkiej miejscowości jak na warunki japońskie. Zdobył on aż sześciokrotnie tytuł mistrza kraju. Inne popularne to Yokohama F. Marinos oraz Urawa Reds. Mistrz oraz wicemistrz Japonii automatycznie kwalifikuje się do azjatyckiej ligi mistrzów.

Primera Division to najwyższy poziom ligowy w meksykańskiej piłce, w lidze występuje osiemnaście klubów. Liga powstała w 1943 roku, wykształciła się z rozgrywek regionalnych. Od tamtego momentu wielokrotnie przechodziła reorganizacje, na początku lat 90-tych uzyskała obecną formę. Warto wiedzieć, że liga meksykańska jest jedną z najbardziej niedocenianych w świecie piłkarskim, budżety klubów w niej występujących plasują ja w ścisłej światowej czołówce.

Pomimo, że Meksyk jest stosunkowo biednym krajem, to piłka nożna jest tutaj traktowana wyjątkowo. Właścicielami klubów są najbogatsi Meksykanie, zespoły mają dziesiątki tysięcy aktywnych kibiców. Mecze oglądane są na żywo po 40, 60 czy nawet 100 tysięcy ludzi, kluby mają swoje siedziby praktycznie tylko w milionowych aglomeracjach. To wszystko powoduje, że rynek na piłkę w Meksyku jest ogromny, zespoły sponsorują często międzynarodowe koncerny, tj. Coca-Cola czy Visa, właściciele gwarantują budżety rzędu 20-30 mln dolarów. Jednak większość klubów nie sprowadza zagranicznych gwiazd, inwestuje raczej we własnych zawodników. Dlatego też, tak trudno spotkać Meksykanina grającego np. w europejskim klubie, po prostu zagraniczne drużyny nie są w stanie przebić ofert tych meksykańskich. Taka sytuacja spowodowała pewną hermetyczność ligi, jednak osoby dokładniej śledzące jej wyniki wiedzą, że prezentuje ona bardzo wysoki poziom. Większość klubów meksykańskich z powodzeniem grałaby w najsilniejszych europejskich ligach.

Do największych klubów w lidze Primera Division należą America oraz Chivas, pojedynki pomiędzy nimi uważane są za derby kraju. Inne popularne drużyny to Cruz Azul, UNAM, Atlas oraz Pachuca. Najbardziej utytułowanymi są Chivas-zdobywca 11 mistrzostw, America-10 oraz Toluca-9 i Cruz Azul-8. Liga meksykańska ma niezwykle wyrównany poziom, dlatego też brak jest jednego zdecydowanego lidera.

Jeśli chodzi o system rozgrywek to jest on klasyczny dla większości krajów latynoskich. Sezon składa się z dwóch części, zwycięzca każdej z nich otrzymuje tytuł mistrza kraju. Dodatkiem wyróżniającym ligę jest faza play-off.

Scottish Premiere League to główna zawodowa liga piłkarska w Szkocji. Została założona w  1998 roku po reorganizacji całego systemu ligowego w tym kraju. Od samego początku występuje w niej dwanaście zespołów, które grają systemem każdy z każdym. Szczegółowo, sezon jest podzielony na dwie części, w pierwszej wszystkie kluby występują w jednej grupie. Po rozegraniu 22 kolejek następuje podział na część górna i dolną. Obie grają dodatkowo pomiędzy sobą. W ten sposób wyłaniany jest mistrz i spadkowicz.

Scottish Premiere Lague jest obecnie klasyfikowana na trzynastym miejscu w Europie, charakteryzuje się również jedną z najwyższych średnich frekwencji widzów na kontynencie. Ciekawostką jest to, że praktycznie na wszystkie osiągnięcia ligi pracują jedynie dwa kluby-Rangers i Celtic. Oba maja siedziby w tym samym mieście, oba dominują nie tylko sportowo ale również finansowo. Pozostałe drużyny mają przeciętne budżety nawet jeśli chodzi o całą Europę, ich poziom sportowy jest niski. Z kolei kluby z Glasgow nadają ton rozgrywkom, cały sezon to rywalizacja wyłącznie pomiędzy nimi. O tym kto zdobędzie mistrzostwo decydują stracone punkty z maluczkimi. Z tego też powodu coraz częściej pojawiają się głosy, które podważają sens istnienia oddzielnego systemu ligowego w Szkocji. Region ma zaledwie kilka większych ośrodków miejskich, które są w stanie utrzymać drużyny na wyższym poziomie, nawet spadkowicze od kilku lat wymieniają się pomiędzy 3-4 klubami. Zespoły z niższych lig nie posiadają odpowiedniej infrastruktury aby grać w Premiere League, często zdarzają się więc tzw. martwe spadki.

Od wielu lat dwa największe klub Celtic i Rangers wyrażają swoją chęć gry w angielskiej Premier League. Jednak szkocki związek zdaje sobie sprawę, że odejście tych zespołów z rodzimej ligi całkowicie zmarginalizowałoby ją. Na razie więc, patowa sytuacja trwa, poziom rozgrywek stoi w miejscu a czołowe kluby coraz więcej tracą do Europy. Widać to szczególnie w pucharach, gdzie wyniki są z roku na rok słabsze, ogromne jak na warunki szkockie budżety Celic i Rangers w Europie są zaledwie średnie co nie pozwala na pozyskanie dobrych zawodników.

Puchar Zdobywców Pucharów to nieistniejące już międzynarodowe rozgrywki klubowe prowadzone przez UEFA. Puchar powstał w 1961 roku, ostatni finał rozegrano w 1999 roku. Powodem likwidacji PZP była obniżająca się ranga rozgrywek, coraz mniejsze zainteresowanie nimi ze strony samych klubów jak i sponsorów. Puchar nie był atrakcyjny ani ze strony sportowej dla stacji telewizyjnych ani ze strony finansowej dla klubów. Pojawiały się głosy z poszczególnych klubów, głównie tych silniejszych, że zamiast zarabiać muszą jeszcze dokładać do tych rozgrywek. Postanowiono również powołać elitarna Ligę Mistrzów która miała być flagowym produktem UEFA. Dodatkowo, grafik piłkarski w Europie był tak napięty, że konieczna stała się redukcja liczby rozgrywanych spotkań.

Mecze Pucharu Zdobywców Pucharów odbywały się zwyczajowo we czwartki, system rozgrywek obywał się na zasadzie wielorundowych kwalifikacji oraz zasadniczej fazy pucharowej. Rozgrywano dwa mecze, u siebie i na wyjeździe, wyjątkiem był sam finał rozgrywek, który składał się z jednego spotkania. Co ciekawe, zdarzały się lata w których w poszczególnych rundach musiano powtarzać mecze, rozgrywać trzecie spotkania. Taki przypadek spotkał m.in. polski Górnik Zabrze w pojedynku z Romą. Po dwumeczu był idealny remis, o awansie zdecydował rzut monetą.

Łącznie, Puchar Zdobywców Pucharów wygrało 32 kluby. W finałach grało 55 klubów z 17 krajów. Najwięcej triumfów na koncie ma FC Barcelona, która wygrała puchar 4-krotnie. Dwukrotnie finał roztrzygnęły na swoją korzyść kluby Dynama Kijów, Anderlecht Bruksela, AC Milan i Chelsea. Ciekawostką jest fakt, że żadnej drużynie nie udało się zdobyć trofeum na własność. Niezbędnym wymogiem było wygranie pięciokrotne pucharu lub trzykrotnie z rzędu.

Ostatni finał Pucharu Zdobywców Pucharów odbył się 19 maja 1999 roku na stadionie Aston Villi w Birmingham w Anglii. Spotkały się w nim włoskie Lazio Rzym i hiszpański Real Mallorca. Po emocjonującym meczu i remisowej pierwszej połowie, wygrali Włosi 2:1.